Omgaan met angsten en paniek

Angsten bij kind met autisme blog

Vroeger, toen zoon met autisme klein was had hij angsten. Hij kende de wereld niet, begreep een heleboel niet en dat maakte voor hem de wereld groot en bedreigend. Tegenwoordig snap ik zijn wereld niet en brengt dat bij mij zo af en toe momenten van angst. Angst die hij totaal niet meer kent.

Alles anders

De tweede verjaardag van zoon maakte hij wat bewuster mee. In de ochtend liep hij de trap af, zag de slingers en ballonnen hangen en keek naar zijn stoel waar hij elke ochtend zijn bordje Brinta at. Hij bleef stokstijf in de deuropening staan. Zijn stoel zat onder de slingers, waar normaal zijn bordje stond, lagen de cadeautjes. Vol spanning keek ik naar zijn gezicht, zou hij blij zijn? Het is feest! Maar in plaats daarvan slaat hij zijn armen over elkaar en zegt met een verschrikt gezicht: ‘hoe kan nou eten nu?’ Achteraf snap ik de reactie en hadden we eerder geweten wat we later wisten, dan hadden we het anders aangekleed.

De start op de basischool

Zijn start in groep 1 viel samen met het pietenfeest. Vlak voor Sinterklaas jarig zijn is niet handig. We hadden inmiddels wel door dat zoon van tevoren meer uitleg nodig had als dingen anders gingen dan normaal. En in die periode ging er heel veel anders! Afscheid van de peuterschool, start op de grote school, pietenfeest op een onbekende school, sinterklaasfeest met een Sint die hij nog nooit van zó dichtbij had gezien. Wat was ik blij dat hij zo’n lieve en begripvolle juf had die hem alles uitlegde, waar hij bij op schoot mocht zitten toen de Sint binnen kwam en die hem niet dwong een handje te geven.

Altijd en overal angst en paniek 

Later in zijn schoolleven kende hij vaker angsten. We hebben een periode gehad dat we elk weekend op hem in moesten praten omdat hij zó bang was dat hij de volgende dag op school zijn pennenbakje niet op orde zou hebben. Dat was nog te doen. De periode dat hij angst had voor de dood was moeilijker. Elke dag, eind van de middag kwam hij in de keuken staan en begonnen de gesprekjes over doodgaan, of je dat zou merken, wat er dan gebeurt, of hij misschien morgen dood zou zijn. De angst voor het leven, want hoe leef je dat? De angst om in een groep met onbekende kinderen te zijn omdat hij niet wist wat er van hem werd verwacht. De paniek als hij misschien iets niet goed had begrepen of was vergeten. Elke nieuwe angst gingen we samen aan. We legden uit hoe je doodgaat en bevestigden dat hij hoogstwaarschijnlijk 79 jaar zou worden, die leeftijd van doodgaan gaf hem houvast. We mailden en hadden gesprekjes met de juf over zijn angsten op school. We legden hem het leven uit, wat anderen van je verwachten. Het mooie was dat ik hierin steun had van mijn man. Hij kende de angsten, het moeten ontdekken van elk aspect van het leven. Het was voor hem een 2e natuur geworden om het leven uit te leggen aan zoon. En zoon ging het aan, het leven, de angsten en draken die hem belemmerden.

De rollen zijn nu omgedraaid

Inmiddels is hij 16. Alle angsten heeft hij overboord gegooid. Huiswerk niet gemaakt? Hij haalt er zijn schouders over op, waar hij vroeger helemaal in paniek zou zijn geraakt. Na een feestje alleen in de nacht fietsend over straat? ‘Is dat gevaarlijk dan? Als ik een groep jongeren tegenkom die mij iets willen doen fiets ik gewoon hard weg?’. Ik lig met allerlei niet zo positieve fantasieën in mijn bed te woelen wat hem allemaal kan overkomen.  En inmiddels heeft hij ook zijn eerste blowtje gerookt. ‘Ik word er zo rustig van in mijn hoofd, dat heb ik nog nooit gevoeld.’ Je begrijpt mijn angst…..blowen in combinatie met dexamfetamine is niet zo handig. Zelfmedicatie met wiet is niet de medicatie die je zou willen.

Vertrouwen

Maar zoals we zijn angsten te lijf zijn gegaan, ga ik mijn angsten ook aan. Hij is over het algemeen een verstandige puber. We blijven in gesprek en leggen hem ook nu het leven uit. Dat je nu eenmaal rare types op straat hebt midden in de nacht en dat je beter samen met vrienden naar huis kunt fietsen, dat je niet bang hoeft te zijn, maar wel alert. Dat wiet roken in combinatie met medicatie/autisme/ADHD niet echt een goeie combi is, juist omdat het zo heerlijk rustig voelt in je hoofd. Het grootste deel van de opvoeding hebben we gehad. Dit laatste stukje, waarin we hem steeds meer los mogen laten zullen we ook in vertrouwen doen. Het komt wel goed met dit kind.

Hannah Kwantes (1968) is naast moeder, partner, dochter en zus ook keramist. In haar familie en gezin komt autisme voor. Na te zijn opgegroeid met een vader en zus(sen) met vermoedelijk autisme, heeft zij ook autisme in haar eigen gezin ontmoet.

Deel via:     

Lees alle blogs van Hannah Kwantes op Held& Mama